RDM Rotterdam
Het is vrijdagmiddag 4 september aan het einde van de middag als elke paar minuten een groot applaus klinkt door de immense hal van het Innovation Dock op RDM Rotterdam. Een applaus voor voor de startups die hebben meegedaan aan deze editie van Port Meets Space, voor de docenten van de Rotterdam School of Management (RSM) en voor de juryleden vanuit Port of Rotterdam en European Space Agency (ESA). Maar het hardst wordt er geklapt voor de zestig internationale topstudenten die deze week keihard hebben gewerkt en innovatieve oplossingen hebben bedacht. Onder het genot van een barbecue mogen ze terugblikken op wat velen van hen omschrijven als een intense, leuke én leerzame week.
Het is een smakelijke afsluiting van een week die op maandag 31 augustus begon bij ESA in Noordwijk. Daar vond de aftrap plaats van de tweede editie van Port Meets Space. Dit internationale innovatieprogramma is een samenwerking tussen de ESA, RSM (Erasmus Universiteit) en CEMS The Global Alliance in Management Education. CEMS is een wereldwijd netwerk van toonaangevende business schools en universiteiten. Sinds vorig jaar is RDM onderdeel van dit programma.
Port Meets Space bestond ook dit jaar uit twee onderdelen. De helft van de studenten onderzocht in een vrije opdracht hoe innovaties in ruimtevaart en haven elkaar kunnen versterken. De andere helft werkte aan concrete innovatievraagstukken van bedrijven uit het ESA Business Incubation Centre (BIC) en het Innovation Dock op RDM. Vanaf dinsdag 1 september verhuisde de groep naar RDM. Op deze bruisende plek, waar innovatieve bedrijven bouwen aan de haven van de toekomst, werkten ze in groepjes aan hun opdrachten. Vanuit RDM deden de startups Springform, MarineSolar en Urban Reef mee. Op vrijdag 4 september presenteerden ze hun oplossingen in het Drijvend Paviljoen aan elkaar, de bedrijven en een jury van RSM, ESA en Port of Rotterdam.
SPRINGFORM: EIGEN FABRIEK OF PARTNERSHIPS?
Tom Boom is deze middag een van de geïnteresseerde toehoorders. Samen met Eric Barendse richtte hij Springform op. Ze ontwikkelen een innovatief CO2-negatief bouwsysteem van kalkhennep, dat de uitstoot bij woningbouw drastisch kan verminderen. “Eric en ik hebben een technische achtergrond. We zijn minder van de Excel-sheets en strategische analyses”, vertelt Tom in de pauze. “We waren meteen geïnteresseerd toen we vanuit RDM de kans kregen om hieraan mee te doen.”
De studenten dachten mee over de volgende stap van Springform: zelf een fabriek bouwen of samenwerken met bestaande betonfabrieken. In hun presentatie adviseerden ze een licensed manufacturing partnership. Pepijn, een van de weinige Nederlandse studenten, vertelt: “Ik vond het heel leuk om me in korte tijd in zo’n vraagstuk te verdiepen en dagelijks bij Tom en Eric aan te kloppen met vragen. We concludeerden al snel dat Tom en Eric zich het best op de techniek kunnen richten, zodat ze die kunnen perfectioneren. Onze oplossing brengt minder financieel risico voor het bedrijf met zich mee.”
Wat Tom met de aanbeveling gaat doen? “Het is voor ons prettig dat de verschillende strategieën nog verder zijn uitgezocht. Ik vind het erg indrukwekkend wat de studenten in een paar dagen hebben neergezet. De jury gaf de suggestie om veel meer in te zetten op marketing en sales. Dat kan ook een strategie zijn. Deelname aan Port Meets Space heeft ons veel nieuwe inzichten opgeleverd.”
Je vindt meer informatie over Springform via: https://www.linkedin.com/company/springform-build/
URBAN REEF: LEVENSVATBAAR?
Diezelfde conclusie trekt Max Latour, oprichter van Urban Reef. Zijn bedrijf ontwikkelt 3D-geprinte sculpturen, ‘urban reefs’, die biodiversiteit kunnen herstellen in steden, sloten en rivieren. “We wilden weten hoe waterschappen hier economisch naar kijken. Daar zijn ‘mijn’ studenten mee aan de slag gegaan”, vertelt Max na de presentaties.
Een van die studenten was de 22-jarige Olivia uit het Oostenrijkse Innsbruck. “Ik vond de meeting met Max superinteressant”, vertelt ze. “De grootste vraag was of het financieel haalbaar is wat Urban Reef doet. Ecologisch onderzoek duurt lang, soms wel tien jaar. Wat in hun voordeel werkt, is dat de waterkwaliteit in Nederland zwaar onvoldoende is. Er is regelgeving, de Kader Richtlijn Water, waaraan Nederland in 2027 moet voldoen. Dat biedt kansen.” Het lukte Olivia en haar medestudenten om een expert te spreken uit de wereld van waterschappen. “Mede daardoor kregen we snel inzicht in de markt. Ik ben tevreden over onze presentatie. Hopelijk sterkt het Max sterkt in zijn mooie en belangrijke ambities.”
Latour bevestigt dat. “Los van de financiële cijfers die ze hebben geschetst, hebben de studenten me doen inzien dat wij een unieke propositie hebben. Onze concurrenten hebben vaak óf een ecologische oplossing óf een constructieve oplossing. Wij bieden als enige een combinatie. Het is fijn dat dit via onafhankelijke blik is bevestigd.”
Je vindt meer informatie over Urban Reef via: https://www.urbanreef.nl/mission
MARINESOLAR: WIE ZIJN DE CONCURRENTEN?
Ook voor de 23-jarige Diya uit India was het een leerzame week. “Aan het begin van de week had ik niet gedacht dat ik nu alles zou weten voor zonne-energieoplossingen voor de scheepvaart”, zegt ze met een lach. “Als ik straks als businessconsultant ga werken, moet ik ook verschillende bedrijven in verschillende sectoren kunnen adviseren. In die zin was dit een mooie leerschool. Ik heb geleerd dat je gedetailleerd moet doorvragen om een business te doorgronden.”
Diya werkte voor MarineSolar, dat zonne-energieoplossingen ontwikkelt voor zee- en binnenvaartschepen. “Deelname aan dit soort programma’s is een groot voordeel van gevestigd zijn op RDM Rotterdam”, vertelt Chief Operating Officer Joep Groot, nadat hij met ‘zijn’ studentengroepje heeft nagepraat. “We geven studenten graag de kans om de praktijk te leren kennen. Deze week vroegen we hen te onderzoeken waar onze kansen liggen en wie onze concurrenten zijn. Ik was onder de indruk van hoe snel ze onze specifieke tak van sport doorgrondden.”
Diya en haar collega-studenten adviseerden om de markt van off-shoreschepen en roll-on-roll-offschip te gaan verkennen. “Daar liggen zeker kansen”, bevestigde Joep. “Daarnaast is hun concurrentieanalyse waardevol. Er werden een aantal bedrijven genoemd die ik nog niet kende. Ook uit de andere presentaties heb ik zaken meegenomen. Bij een van de presentaties voor bedrijven uit het ESA Business Incubation Centre kwam naar voren hoe data vanuit de Copernicus-satellieten gebruikt kunnen worden. Zij verzamelen ook data van de zonkracht, wat voor ons natuurlijk interessant is. Dat is een mooi voorbeeld van hoe de ruimtevaart en haven elkaar, op het gebied van zonne-energie, kunnen versterken.”
SPACE-TECHNIEKEN KUNNEN HAVENINNOVATIE VERSNELLEN
De relatie tussen ruimtevaart en haven komt vrijdag extra naar voren bij de presentaties van de track turning technology into business. Studenten kregen daarin de vrije hand om oplossingen te bedenken op het snijvlak van beide sectoren. Dat sluit aan bij het werk van het Havenbedrijf, dat verder kijkt dan kades en water: ook de eerste 100 meter luchtruim en onderwater behoren tot het domein.
Ruimte-techniek kan haveninnovatie versnellen, stelt Niels Eldering, hoofd van ESA Entrepreneurship & Business Incubation Services. “Denk aan dronetechnologie. Maar ook aan data uit satellieten, waarmee logistieke stromen in de haven nog beter in kaart gebracht kunnen worden. Daarnaast werken we in zowel de ruimtevaart als scheepvaart in een zogeheten harsh environment; een lastige omgeving waarin veiligheid cruciaal is. Ook op dat vlak kunnen we van elkaar leren.”
Voor het eerst werd aan elk groepje bedrijfskundestudenten een student met een technische achtergrond toegevoegd. “Een goede zet”, concludeerde Eldering. “Groepen werden altijd al ingedeeld op basis van diversiteit; in gender en culturele achtergronden. Door de technische invalshoek toe te voegen, kwamen de studenten tot nog betere oplossingen. Zo werkt het ook in de praktijk; beide disciplines hebben elkaar nodig.”
Een deel van de studenten onderzocht manieren om waterzuivering in de haven te verbeteren op basis van satellietbeelden. Een ander deel kwam met software- en dataoplossingen. Eén groepje onderzocht zelfs de mogelijkheid om quantumtechnologie toe te passen, via de Europese quantumsatelliet die binnenkort gelanceerd wordt. “Dat was erg indrukwekkend”, aldus Eldering.
VANUIT DE BOEKEN NAAR DE ECHTE WERELD
Ook jurylid Karlijn van de Kamp, namens Port of Rotterdam business development manager op RDM Rotterdam, was onder de indruk van de presentaties van alle studenten. “Het niveau lag erg hoog. Voor studenten is het superleerzaam om te ervaren waar startups in de praktijk tegenaan lopen. Voor de startups op RDM is dit een mooie kans om een stap verder te komen met hun vraagstukken. Maar ook om knappe koppen te interesseren voor hun eigen business en misschien wel de werknemer van de toekomst te vinden.”
Dat is zeker mogelijk, denkt professor Yu Liu. De hoogleraar Strategic Management bij RSM begeleidde het consultingstraject tussen de bedrijven en studenten. “Alleen topstudenten doen mee aan het CEMS-programma. Deze studenten kunnen in de toekomst fundamentele dingen veranderen in bepaalde sectoren. Het is daarom goed dat zij op het snijvlak van ruimtevaart en haven bezig zijn geweest. Dat zijn bepalende sectoren met grote uitdagingen én kansen.”
Volgens professor Liu leerden de studenten veel van Port Meets Space. “Ze kwamen voor het eerst vanachter hun theorieboeken vandaan, de echte wereld in. Ze kregen concrete uitdagingen van bedrijven en moesten het zelf uitzoeken. Voor hen was dit een mooie eerste praktijktest. De bedrijven waren blij met de oplossingen en aanbevelingen. Wat mij betreft hebben de studenten deze test glansrijk doorstaan.”
Of zoals Graham Cross, Senior Lecturer bij RSM, het verwoordde voordat de studenten de barbecue mochten aanvallen: “You guys are smart, my goodness!” Op die uitspraak volgde het luidste applaus van de middag.
Fotografie: Eric Fecken
